Ἰλιάς

Book 16

1ὣς οἳ μὲν περὶ νηὸς ἐϋσσέλμοιο μάχοντο·

2Πάτροκλος δʼ Ἀχιλῆϊ παρίστατο ποιμένι λαῶν

3δάκρυα θερμὰ χέων ὥς τε κρήνη μελάνυδρος,

4ἥ τε κατʼ αἰγίλιπος πέτρης δνοφερὸν χέει ὕδωρ.

5τὸν δὲ ἰδὼν ᾤκτιρε ποδάρκης δῖος Ἀχιλλεύς,

6καί μιν φωνήσας ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·

7τίπτε δεδάκρυσαι Πατρόκλεες, ἠΰτε κούρη

8νηπίη, ἥ θʼ ἅμα μητρὶ θέουσʼ ἀνελέσθαι ἀνώγει

9εἱανοῦ ἁπτομένη, καί τʼ ἐσσυμένην κατερύκει,

10δακρυόεσσα δέ μιν ποτιδέρκεται, ὄφρʼ ἀνέληται·

11τῇ ἴκελος Πάτροκλε τέρεν κατὰ δάκρυον εἴβεις.

12ἠέ τι Μυρμιδόνεσσι πιφαύσκεαι, ἢ ἐμοὶ αὐτῷ,

13ἦέ τινʼ ἀγγελίην Φθίης ἐξέκλυες οἶος;

14ζώειν μὰν ἔτι φασὶ Μενοίτιον Ἄκτορος υἱόν,

15ζώει δʼ Αἰακίδης Πηλεὺς μετὰ Μυρμιδόνεσσι;

16τῶν κε μάλʼ ἀμφοτέρων ἀκαχοίμεθα τεθνηώτων.

17ἦε σύ γʼ Ἀργείων ὀλοφύρεαι, ὡς ὀλέκονται

18νηυσὶν ἔπι γλαφυρῇσιν ὑπερβασίης ἕνεκα σφῆς;

19ἐξαύδα, μὴ κεῦθε νόῳ, ἵνα εἴδομεν ἄμφω.

20τὸν δὲ βαρὺ στενάχων προσέφης Πατρόκλεες ἱππεῦ·

21ὦ Ἀχιλεῦ Πηλῆος υἱὲ μέγα φέρτατʼ Ἀχαιῶν

22μὴ νεμέσα· τοῖον γὰρ ἄχος βεβίηκεν Ἀχαιούς.

23οἳ μὲν γὰρ δὴ πάντες, ὅσοι πάρος ἦσαν ἄριστοι,

24ἐν νηυσὶν κέαται βεβλημένοι οὐτάμενοί τε.

25βέβληται μὲν ὃ Τυδεΐδης κρατερὸς Διομήδης,

26οὔτασται δʼ Ὀδυσεὺς δουρικλυτὸς ἠδʼ Ἀγαμέμνων,

27βέβληται δὲ καὶ Εὐρύπυλος κατὰ μηρὸν ὀϊστῷ.

28τοὺς μέν τʼ ἰητροὶ πολυφάρμακοι ἀμφιπένονται

29ἕλκεʼ ἀκειόμενοι· σὺ δʼ ἀμήχανος ἔπλευ Ἀχιλλεῦ.

30μὴ ἐμέ γʼ οὖν οὗτός γε λάβοι χόλος, ὃν σὺ φυλάσσεις

31αἰναρέτη· τί σευ ἄλλος ὀνήσεται ὀψίγονός περ

32αἴ κε μὴ Ἀργείοισιν ἀεικέα λοιγὸν ἀμύνῃς;

33νηλεές, οὐκ ἄρα σοί γε πατὴρ ἦν ἱππότα Πηλεύς,

34οὐδὲ Θέτις μήτηρ· γλαυκὴ δέ σε τίκτε θάλασσα

35πέτραι τʼ ἠλίβατοι, ὅτι τοι νόος ἐστὶν ἀπηνής.

36εἰ δέ τινα φρεσὶ σῇσι θεοπροπίην ἀλεείνεις

37καί τινά τοι πὰρ Ζηνὸς ἐπέφραδε πότνια μήτηρ,

38ἀλλʼ ἐμέ περ πρόες ὦχʼ, ἃμα δʼ ἄλλον λαὸν ὄπασσον

39Μυρμιδόνων, ἤν πού τι φόως Δαναοῖσι γένωμαι.

40δὸς δέ μοι ὤμοιιν τὰ σὰ τεύχεα θωρηχθῆναι,

41αἴ κʼ ἐμὲ σοὶ ἴσκοντες ἀπόσχωνται πολέμοιο

42Τρῶες, ἀναπνεύσωσι δʼ Ἀρήϊοι υἷες Ἀχαιῶν

43τειρόμενοι· ὀλίγη δέ τʼ ἀνάπνευσις πολέμοιο.

44ῥεῖα δέ κʼ ἀκμῆτες κεκμηότας ἄνδρας ἀϋτῇ

45ὤσαιμεν προτὶ ἄστυ νεῶν ἄπο καὶ κλισιάων.

46ὣς φάτο λισσόμενος μέγα νήπιος· ἦ γὰρ ἔμελλεν

47οἷ αὐτῷ θάνατόν τε κακὸν καὶ κῆρα λιτέσθαι.

48τὸν δὲ μέγʼ ὀχθήσας προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς·

49ὤ μοι διογενὲς Πατρόκλεες οἷον ἔειπες·

50οὔτε θεοπροπίης ἐμπάζομαι ἥν τινα οἶδα,

51οὔτέ τί μοι πὰρ Ζηνὸς ἐπέφραδε πότνια μήτηρ·

52ἀλλὰ τόδʼ αἰνὸν ἄχος κραδίην καὶ θυμὸν ἱκάνει,

53ὁππότε δὴ τὸν ὁμοῖον ἀνὴρ ἐθέλῃσιν ἀμέρσαι

54καὶ γέρας ἂψ ἀφελέσθαι, ὅ τε κράτεϊ προβεβήκῃ·

55αἰνὸν ἄχος τό μοί ἐστιν, ἐπεὶ πάθον ἄλγεα θυμῷ.

56κούρην ἣν ἄρα μοι γέρας ἔξελον υἷες Ἀχαιῶν,

57δουρὶ δʼ ἐμῷ κτεάτισσα πόλιν εὐτείχεα πέρσας,

58τὴν ἂψ ἐκ χειρῶν ἕλετο κρείων Ἀγαμέμνων

59Ἀτρεΐδης ὡς εἴ τινʼ ἀτίμητον μετανάστην.

60ἀλλὰ τὰ μὲν προτετύχθαι ἐάσομεν· οὐδʼ ἄρα πως ἦν

61ἀσπερχὲς κεχολῶσθαι ἐνὶ φρεσίν· ἤτοι ἔφην γε

62οὐ πρὶν μηνιθμὸν καταπαυσέμεν, ἀλλʼ ὁπότʼ ἂν δὴ

63νῆας ἐμὰς ἀφίκηται ἀϋτή τε πτόλεμός τε.

64τύνη δʼ ὤμοιιν μὲν ἐμὰ κλυτὰ τεύχεα δῦθι,

65ἄρχε δὲ Μυρμιδόνεσσι φιλοπτολέμοισι μάχεσθαι,

66εἰ δὴ κυάνεον Τρώων νέφος ἀμφιβέβηκε

67νηυσὶν ἐπικρατέως, οἳ δὲ ῥηγμῖνι θαλάσσης

68κεκλίαται, χώρης ὀλίγην ἔτι μοῖραν ἔχοντες

69Ἀργεῖοι, Τρώων δὲ πόλις ἐπὶ πᾶσα βέβηκε

70θάρσυνος· οὐ γὰρ ἐμῆς κόρυθος λεύσσουσι μέτωπον

71ἐγγύθι λαμπομένης· τάχα κεν φεύγοντες ἐναύλους

72πλήσειαν νεκύων, εἴ μοι κρείων Ἀγαμέμνων

73ἤπια εἰδείη· νῦν δὲ στρατὸν ἀμφιμάχονται.

74οὐ γὰρ Τυδεΐδεω Διομήδεος ἐν παλάμῃσι

75μαίνεται ἐγχείη Δαναῶν ἀπὸ λοιγὸν ἀμῦναι·

76οὐδέ πω Ἀτρεΐδεω ὀπὸς ἔκλυον αὐδήσαντος

77ἐχθρῆς ἐκ κεφαλῆς· ἀλλʼ Ἕκτορος ἀνδροφόνοιο

78Τρωσὶ κελεύοντος περιάγνυται, οἳ δʼ ἀλαλητῷ

79πᾶν πεδίον κατέχουσι μάχῃ νικῶντες Ἀχαιούς.

80ἀλλὰ καὶ ὧς Πάτροκλε νεῶν ἄπο λοιγὸν ἀμύνων

81ἔμπεσʼ ἐπικρατέως, μὴ δὴ πυρὸς αἰθομένοιο

82νῆας ἐνιπρήσωσι, φίλον δʼ ἀπὸ νόστον ἕλωνται.

83πείθεο δʼ ὥς τοι ἐγὼ μύθου τέλος ἐν φρεσὶ θείω,

84ὡς ἄν μοι τιμὴν μεγάλην καὶ κῦδος ἄρηαι

85πρὸς πάντων Δαναῶν, ἀτὰρ οἳ περικαλλέα κούρην

86ἂψ ἀπονάσσωσιν, ποτὶ δʼ ἀγλαὰ δῶρα πόρωσιν.

87ἐκ νηῶν ἐλάσας ἰέναι πάλιν· εἰ δέ κεν αὖ τοι

88δώῃ κῦδος ἀρέσθαι ἐρίγδουπος πόσις Ἥρης,

89μὴ σύ γʼ ἄνευθεν ἐμεῖο λιλαίεσθαι πολεμίζειν

90Τρωσὶ φιλοπτολέμοισιν· ἀτιμότερον δέ με θήσεις·

91μὴ δʼ ἐπαγαλλόμενος πολέμῳ καὶ δηϊοτῆτι

92Τρῶας ἐναιρόμενος προτὶ Ἴλιον ἡγεμονεύειν,

93μή τις ἀπʼ Οὐλύμποιο θεῶν αἰειγενετάων

94ἐμβήῃ· μάλα τούς…

95…