Ὀδύσσεια

Book 2

1ἦμος δʼ ἠριγένεια φάνη ῥοδοδάκτυλος Ἠώς,

2ὤρνυτʼ ἄρʼ ἐξ εὐνῆφιν Ὀδυσσῆος φίλος υἱὸς

3εἵματα ἑσσάμενος, περὶ δὲ ξίφος ὀξὺ θέτʼ ὤμῳ,

4ποσσὶ δʼ ὑπὸ λιπαροῖσιν ἐδήσατο καλὰ πέδιλα,

5βῆ δʼ ἴμεν ἐκ θαλάμοιο θεῷ ἐναλίγκιος ἄντην.

6αἶψα δὲ κηρύκεσσι λιγυφθόγγοισι κέλευσε

7κηρύσσειν ἀγορήνδε κάρη κομόωντας Ἀχαιούς.

8οἱ μὲν ἐκήρυσσον, τοὶ δʼ ἠγείροντο μάλʼ ὦκα.

9αὐτὰρ ἐπεί ῥʼ ἤγερθεν ὁμηγερέες τʼ ἐγένοντο,

10βῆ ῥʼ ἴμεν εἰς ἀγορήν, παλάμῃ δʼ ἔχε χάλκεον ἔγχος,

11οὐκ οἶος, ἅμα τῷ γε δύω κύνες ἀργοὶ ἕποντο.

12θεσπεσίην δʼ ἄρα τῷ γε χάριν κατέχευεν Ἀθήνη.

13τὸν δʼ ἄρα πάντες λαοὶ ἐπερχόμενον θηεῦντο·

14ἕζετο δʼ ἐν πατρὸς θώκῳ, εἶξαν δὲ γέροντες.

15τοῖσι δʼ ἔπειθʼ ἥρως Αἰγύπτιος ἦρχʼ ἀγορεύειν,

16ὃς δὴ γήραϊ κυφὸς ἔην καὶ μυρία ᾔδη.

17καὶ γὰρ τοῦ φίλος υἱὸς ἅμʼ ἀντιθέῳ Ὀδυσῆι

18Ἴλιον εἰς ἐύπωλον ἔβη κοίλῃς ἐνὶ νηυσίν,

19Ἄντιφος αἰχμητής· τὸν δʼ ἄγριος ἔκτανε Κύκλωψ

20ἐν σπῆι γλαφυρῷ, πύματον δʼ ὡπλίσσατο δόρπον.

21τρεῖς δέ οἱ ἄλλοι ἔσαν, καὶ ὁ μὲν μνηστῆρσιν ὁμίλει,

22Εὐρύνομος, δύο δʼ αἰὲν ἔχον πατρώια ἔργα.

23ἀλλʼ οὐδʼ ὣς τοῦ λήθετʼ ὀδυρόμενος καὶ ἀχεύων.

24τοῦ ὅ γε δάκρυ χέων ἀγορήσατο καὶ μετέειπε·

25κέκλυτε δὴ νῦν μευ, Ἰθακήσιοι, ὅττι κεν εἴπω·

26οὔτε ποθʼ ἡμετέρη ἀγορὴ γένετʼ οὔτε θόωκος

27ἐξ οὗ Ὀδυσσεὺς δῖος ἔβη κοίλῃς ἐνὶ νηυσί.

28νῦν δὲ τίς ὧδʼ ἤγειρε; τίνα χρειὼ τόσον ἵκει

29ἠὲ νέων ἀνδρῶν ἢ οἳ προγενέστεροί εἰσιν;

30ἠέ τινʼ ἀγγελίην στρατοῦ ἔκλυεν ἐρχομένοιο,

31ἥν χʼ ἡμῖν σάφα εἴποι, ὅτε πρότερός γε πύθοιτο;

32ἦέ τι δήμιον ἄλλο πιφαύσκεται ἠδʼ ἀγορεύει;

33ἐσθλός μοι δοκεῖ εἶναι, ὀνήμενος. εἴθε οἱ αὐτῷ

34Ζεὺς ἀγαθὸν τελέσειεν, ὅτι φρεσὶν ᾗσι μενοινᾷ.

35ὣς φάτο, χαῖρε δὲ φήμῃ Ὀδυσσῆος φίλος υἱός,

36οὐδʼ ἄρʼ ἔτι δὴν ἧστο, μενοίνησεν δʼ ἀγορεύειν,

37στῆ δὲ μέσῃ ἀγορῇ· σκῆπτρον δέ οἱ ἔμβαλε χειρὶ

38κῆρυξ Πεισήνωρ πεπνυμένα μήδεα εἰδώς.

39πρῶτον ἔπειτα γέροντα καθαπτόμενος προσέειπεν·

40ὦ γέρον, οὐχ ἑκὰς οὗτος ἀνήρ, τάχα δʼ εἴσεαι αὐτός,

41ὃς λαὸν ἤγειρα· μάλιστα δέ μʼ ἄλγος ἱκάνει.

42οὔτε τινʼ ἀγγελίην στρατοῦ ἔκλυον ἐρχομένοιο,

43ἥν χʼ ὑμῖν σάφα εἴπω, ὅτε πρότερός γε πυθοίμην,

44οὔτε τι δήμιον ἄλλο πιφαύσκομαι οὐδʼ ἀγορεύω,

45ἀλλʼ ἐμὸν αὐτοῦ χρεῖος, ὅ μοι κακὰ ἔμπεσεν οἴκῳ

46δοιά· τὸ μὲν πατέρʼ ἐσθλὸν ἀπώλεσα, ὅς ποτʼ ἐν ὑμῖν

47τοίσδεσσιν βασίλευε, πατὴρ δʼ ὣς ἤπιος ἦεν·

48νῦν δʼ αὖ καὶ πολὺ μεῖζον, ὃ δὴ τάχα οἶκον ἅπαντα

49πάγχυ διαρραίσει, βίοτον δʼ ἀπὸ πάμπαν ὀλέσσει.

50μητέρι μοι μνηστῆρες ἐπέχραον οὐκ ἐθελούσῃ,

51τῶν ἀνδρῶν φίλοι υἷες, οἳ ἐνθάδε γʼ εἰσὶν ἄριστοι,

52οἳ πατρὸς μὲν ἐς οἶκον ἀπερρίγασι νέεσθαι

53Ἰκαρίου, ὥς κʼ αὐτὸς ἐεδνώσαιτο θύγατρα,

54δοίη δʼ ᾧ κʼ ἐθέλοι καί οἱ κεχαρισμένος ἔλθοι·

55οἱ δʼ εἰς ἡμέτερον πωλεύμενοι ἤματα πάντα,

56βοῦς ἱερεύοντες καὶ ὄις καὶ πίονας αἶγας

57εἰλαπινάζουσιν πίνουσί τε αἴθοπα οἶνον

58μαψιδίως· τὰ δὲ πολλὰ κατάνεται. οὐ γὰρ ἔπʼ ἀνήρ,

59οἷος Ὀδυσσεὺς ἔσκεν, ἀρὴν ἀπὸ οἴκου ἀμῦναι.

60ἡμεῖς δʼ οὔ νύ τι τοῖοι ἀμυνέμεν· ἦ καὶ ἔπειτα

61λευγαλέοι τʼ ἐσόμεσθα καὶ οὐ δεδαηκότες ἀλκήν.

62ἦ τʼ ἂν ἀμυναίμην, εἴ μοι δύναμίς γε παρείη.

63οὐ γὰρ ἔτʼ ἀνσχετὰ ἔργα τετεύχαται, οὐδʼ ἔτι καλῶς

64οἶκος ἐμὸς διόλωλε. νεμεσσήθητε καὶ αὐτοί,

65ἄλλους τʼ αἰδέσθητε περικτίονας ἀνθρώπους,

66οἳ περιναιετάουσι· θεῶν δʼ ὑποδείσατε μῆνιν,

67μή τι μεταστρέψωσιν ἀγασσάμενοι κακὰ ἔργα.

68λίσσομαι ἠμὲν Ζηνὸς Ὀλυμπίου ἠδὲ Θέμιστος,

69ἥ τʼ ἀνδρῶν ἀγορὰς ἠμὲν λύει ἠδὲ καθίζει·

70σχέσθε, φίλοι, καί μʼ οἶον ἐάσατε πένθεϊ λυγρῷ

71τείρεσθʼ, εἰ μή πού τι πατὴρ ἐμὸς ἐσθλὸς Ὀδυσσεὺς

72δυσμενέων κάκʼ ἔρεξεν ἐυκνήμιδας Ἀχαιούς,

73τῶν μʼ ἀποτινύμενοι κακὰ ῥέζετε δυσμενέοντες,

74τούτους ὀτρύνοντες. ἐμοὶ δέ κε κέρδιον εἴη

75ὑμέας ἐσθέμεναι κειμήλιά τε πρόβασίν τε.

76εἴ χʼ ὑμεῖς γε φάγοιτε, τάχʼ ἄν ποτε καὶ τίσις εἴη·

77τόφρα γὰρ ἂν κατὰ ἄστυ ποτιπτυσσοίμεθα μύθῳ

78χρήματʼ ἀπαιτίζοντες, ἕως κʼ ἀπὸ πάντα δοθείη·

79νῦν δέ μοι ἀπρήκτους ὀδύνας ἐμβάλλετε θυμῷ.

80ὣς φάτο χωόμενος, ποτὶ δὲ σκῆπτρον βάλε γαίῃ

81δάκρυʼ ἀναπρήσας· οἶκτος δʼ ἕλε λαὸν ἅπαντα.

82ἔνθʼ ἄλλοι μὲν πάντες ἀκὴν ἔσαν, οὐδέ τις ἔτλη

83Τηλέμαχον μύθοισιν ἀμείψασθαι χαλεποῖσιν·

84Ἀντίνοος δέ μιν οἶος ἀμειβόμενος προσέειπε·

85Τηλέμαχʼ ὑψαγόρη, μένος ἄσχετε, ποῖον ἔειπες

86ἡμέας αἰσχύνων· ἐθέλοις δέ κε μῶμον ἀνάψαι.

87σοὶ δʼ οὔ τι μνηστῆρες Ἀχαιῶν αἴτιοί εἰσιν,

88ἀλλὰ φίλη μήτηρ, ἥ τοι πέρι κέρδεα οἶδεν.

89ἤδη γὰρ τρίτον ἐστὶν ἔτος, τάχα δʼ εἶσι τέταρτον,

90ἐξ οὗ ἀτέμβει θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν Ἀχαιῶν.

91πάντας μέν ῥʼ ἔλπει καὶ ὑπίσχεται…

92ἀγ…