Ὀδύσσεια

Book 3

1Ἠέλιος δʼ ἀνόρουσε, λιπὼν περικαλλέα λίμνην,

2οὐρανὸν ἐς πολύχαλκον, ἵνʼ ἀθανάτοισι φαείνοι

3καὶ θνητοῖσι βροτοῖσιν ἐπὶ ζείδωρον ἄρουραν·

4οἱ δὲ Πύλον, Νηλῆος ἐυκτίμενον πτολίεθρον,

5ἷξον· τοὶ δʼ ἐπὶ θινὶ θαλάσσης ἱερὰ ῥέζον,

6ταύρους παμμέλανας, ἐνοσίχθονι κυανοχαίτῃ.

7ἐννέα δʼ ἕδραι ἔσαν, πεντακόσιοι δʼ ἐν ἑκάστῃ

8ἥατο καὶ προύχοντο ἑκάστοθι ἐννέα ταύρους.

9εὖθʼ οἱ σπλάγχνα πάσαντο, θεῷ δʼ ἐπὶ μηρίʼ ἔκαιον,

10οἱ δʼ ἰθὺς κατάγοντο ἰδʼ ἱστία νηὸς ἐίσης

11στεῖλαν ἀείραντες, τὴν δʼ ὥρμισαν, ἐκ δʼ ἔβαν αὐτοί·

12ἐκ δʼ ἄρα Τηλέμαχος νηὸς βαῖνʼ, ἦρχε δʼ Ἀθήνη.

13τὸν προτέρη προσέειπε θεά, γλαυκῶπις Ἀθήνη·

14Τηλέμαχʼ, οὐ μέν σε χρὴ ἔτʼ αἰδοῦς, οὐδʼ ἠβαιόν·

15τοὔνεκα γὰρ καὶ πόντον ἐπέπλως, ὄφρα πύθηαι

16πατρός, ὅπου κύθε γαῖα καὶ ὅν τινα πότμον ἐπέσπεν.

17ἀλλʼ ἄγε νῦν ἰθὺς κίε Νέστορος ἱπποδάμοιο·

18εἴδομεν ἥν τινα μῆτιν ἐνὶ στήθεσσι κέκευθε.

19λίσσεσθαι δέ μιν αὐτός, ὅπως νημερτέα εἴπῃ·

20ψεῦδος δʼ οὐκ ἐρέει· μάλα γὰρ πεπνυμένος ἐστί.

21τὴν δʼ αὖ Τηλέμαχος πεπνυμένος ἀντίον ηὔδα·

22Μέντορ, πῶς τʼ ἄρʼ ἴω; πῶς τʼ ἂρ προσπτύξομαι αὐτόν;

23οὐδέ τί πω μύθοισι πεπείρημαι πυκινοῖσιν·

24αἰδὼς δʼ αὖ νέον ἄνδρα γεραίτερον ἐξερέεσθαι.

25τὸν δʼ αὖτε προσέειπε θεά, γλαυκῶπις Ἀθήνη·

26Τηλέμαχʼ, ἄλλα μὲν αὐτὸς ἐνὶ φρεσὶ σῇσι νοήσεις,

27ἄλλα δὲ καὶ δαίμων ὑποθήσεται· οὐ γὰρ ὀίω

28οὔ σε θεῶν ἀέκητι γενέσθαι τε τραφέμεν τε.

29ὣς ἄρα φωνήσασʼ ἡγήσατο Παλλὰς Ἀθήνη

30καρπαλίμως· ὁ δʼ ἔπειτα μετʼ ἴχνια βαῖνε θεοῖο.

31ἷξον δʼ ἐς Πυλίων ἀνδρῶν ἄγυρίν τε καὶ ἕδρας,

32ἔνθʼ ἄρα Νέστωρ ἧστο σὺν υἱάσιν, ἀμφὶ δʼ ἑταῖροι

33δαῖτʼ ἐντυνόμενοι κρέα τʼ ὤπτων ἄλλα τʼ ἔπειρον.

34οἱ δʼ ὡς οὖν ξείνους ἴδον, ἁθρόοι ἦλθον ἅπαντες,

35χερσίν τʼ ἠσπάζοντο καὶ ἑδριάασθαι ἄνωγον.

36πρῶτος Νεστορίδης Πεισίστρατος ἐγγύθεν ἐλθὼν

37ἀμφοτέρων ἕλε χεῖρα καὶ ἵδρυσεν παρὰ δαιτὶ

38κώεσιν ἐν μαλακοῖσιν ἐπὶ ψαμάθοις ἁλίῃσιν

39πάρ τε κασιγνήτῳ Θρασυμήδεϊ καὶ πατέρι ᾧ·

40δῶκε δʼ ἄρα σπλάγχνων μοίρας, ἐν δʼ οἶνον ἔχευεν

41χρυσείῳ δέπαϊ· δειδισκόμενος δὲ προσηύδα

42Παλλάδʼ Ἀθηναίην κούρην Διὸς αἰγιόχοιο·

43εὔχεο νῦν, ὦ ξεῖνε, Ποσειδάωνι ἄνακτι·

44τοῦ γὰρ καὶ δαίτης ἠντήσατε δεῦρο μολόντες.

45αὐτὰρ ἐπὴν σπείσῃς τε καὶ εὔξεαι, ἣ θέμις ἐστί,

46δὸς καὶ τούτῳ ἔπειτα δέπας μελιηδέος οἴνου

47σπεῖσαι, ἐπεὶ καὶ τοῦτον ὀίομαι ἀθανάτοισιν

48εὔχεσθαι· πάντες δὲ θεῶν χατέουσʼ ἄνθρωποι.

49ἀλλὰ νεώτερός ἐστιν, ὁμηλικίη δʼ ἐμοὶ αὐτῷ·

50τοὔνεκα σοὶ προτέρῳ δώσω χρύσειον ἄλεισον.

51ὣς εἰπὼν ἐν χειρὶ τίθει δέπας ἡδέος οἴνου·

52χαῖρε δʼ Ἀθηναίη πεπνυμένῳ ἀνδρὶ δικαίῳ,

53οὕνεκα οἷ προτέρῃ δῶκε χρύσειον ἄλεισον·

54αὐτίκα δʼ εὔχετο πολλὰ Ποσειδάωνι ἄνακτι·

55κλῦθι, Ποσείδαον γαιήοχε, μηδὲ μεγήρῃς

56ἡμῖν εὐχομένοισι τελευτῆσαι τάδε ἔργα.

57Νέστορι μὲν πρώτιστα καὶ υἱάσι κῦδος ὄπαζε,

58αὐτὰρ ἔπειτʼ ἄλλοισι δίδου χαρίεσσαν ἀμοιβὴν

59σύμπασιν Πυλίοισιν ἀγακλειτῆς ἑκατόμβης.

60δὸς δʼ ἔτι Τηλέμαχον καὶ ἐμὲ πρήξαντα νέεσθαι,

61οὕνεκα δεῦρʼ ἱκόμεσθα θοῇ σὺν νηὶ μελαίνῃ.

62ὣς ἄρʼ ἔπειτʼ ἠρᾶτο καὶ αὐτὴ πάντα τελεύτα.

63δῶκε δὲ Τηλεμάχῳ καλὸν δέπας ἀμφικύπελλον·

64ὣς δʼ αὔτως ἠρᾶτο Ὀδυσσῆος φίλος υἱός.

65οἱ δʼ ἐπεὶ ὤπτησαν κρέʼ ὑπέρτερα καὶ ἐρύσαντο,

66μοίρας δασσάμενοι δαίνυντʼ ἐρικυδέα δαῖτα.

67αὐτὰρ ἐπεὶ πόσιος καὶ ἐδητύος ἐξ ἔρον ἕντο,

68τοῖς ἄρα μύθων ἦρχε Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ·

69νῦν δὴ κάλλιόν ἐστι μεταλλῆσαι καὶ ἐρέσθαι

70ξείνους, οἱ τινές εἰσιν, ἐπεὶ τάρπησαν ἐδωδῆς.

71ὦ ξεῖνοι, τίνες ἐστέ; πόθεν πλεῖθʼ ὑγρὰ κέλευθα;

72ἤ τι κατὰ πρῆξιν ἦ μαψιδίως ἀλάλησθε

73οἷά τε ληιστῆρες ὑπεὶρ ἅλα, τοί τʼ ἀλόωνται

74ψυχὰς παρθέμενοι κακὸν ἀλλοδαποῖσι φέροντες;

75τὸν δʼ αὖ Τηλέμαχος πεπνυμένος ἀντίον ηὔδα

76θαρσήσας· αὐτὴ γὰρ ἐνὶ φρεσὶ θάρσος Ἀθήνη

77θῆχʼ, ἵνα μιν περὶ πατρὸς ἀποιχομένοιο ἔροιτο

78ἠδʼ ἵνα μιν κλέος ἐσθλὸν ἐν ἀνθρώποισιν ἔχῃσιν·

79ὦ Νέστορ Νηληϊάδη, μέγα κῦδος Ἀχαιῶν,

80εἴρεαι ὁππόθεν εἰμέν· ἐγὼ δέ κέ τοι καταλέξω.

81ἡμεῖς ἐξ Ἰθάκης ὑπονηίου εἰλήλουθμεν·

82πρῆξις δʼ ἥδʼ ἰδίη, οὐ δήμιος, ἣν ἀγορεύω.

83πατρὸς ἐμοῦ κλέος εὐρὺ μετέρχομαι, ἤν που ἀκούσω,

84δίου Ὀδυσσῆος ταλασίφρονος, ὅν ποτέ φασι

85σὺν σοὶ μαρνάμενον Τρώων πόλιν ἐξαλαπάξαι.

86ἄλλους μὲν γὰρ πάντας, ὅσοι Τρωσὶν πολέμιζον,

87πευθόμεθʼ, ἧχι ἕκαστος ἀπώλετο λυγρῷ ὀλέθρῳ,

88κείνου δʼ αὖ καὶ ὄλεθρον ἀπευθέα θῆκε Κρονίων.

89οὐ γάρ τις δύναται σάφα εἰπέμεν ὁππόθʼ ὄλωλεν,

90εἴθʼ ὅ γʼ ἐπʼ ἠπείρου δάμη ἀνδράσι δυσμενέεσσιν,

91εἴτε καὶ ἐν πελάγει μετὰ κύμασιν Ἀμφιτρίτης.

92τοὔνεκα νῦν τὰ σὰ γούναθʼ ἱκάνομαι, αἴ κʼ ἐθέλῃσθα

93κ…