Ὀδύσσεια

Book 21

1τῇ δʼ ἄρʼ ἐπὶ φρεσὶ θῆκε θεὰ γλαυκῶπις Ἀθήνη,

2κούρῃ Ἰκαρίοιο, περίφρονι Πηνελοπείῃ,

3τόξον μνηστήρεσσι θέμεν πολιόν τε σίδηρον

4ἐν μεγάροις Ὀδυσῆος, ἀέθλια καὶ φόνου ἀρχήν.

5κλίμακα δʼ ὑψηλὴν προσεβήσετο οἷο δόμοιο,

6εἵλετο δὲ κληῗδʼ εὐκαμπέα χειρὶ παχείῃ

7καλὴν χαλκείην· κώπη δʼ ἐλέφαντος ἐπῆεν.

8βῆ δʼ ἴμεναι θάλαμόνδε σὺν ἀμφιπόλοισι γυναιξὶν

9ἔσχατον· ἔνθα δέ οἱ κειμήλια κεῖτο ἄνακτος,

10χαλκός τε χρυσός τε πολύκμητός τε σίδηρος.

11ἔνθα δὲ τόξον κεῖτο παλίντονον ἠδὲ φαρέτρη

12ἰοδόκος, πολλοὶ δʼ ἔνεσαν στονόεντες ὀϊστοί,

13δῶρα τά οἱ ξεῖνος Λακεδαίμονι δῶκε τυχήσας

14Ἴφιτος Εὐρυτίδης, ἐπιείκελος ἀθανάτοισι.

15τὼ δʼ ἐν Μεσσήνῃ ξυμβλήτην ἀλλήλοιϊν

16οἴκῳ ἐν Ὀρτιλόχοιο δαΐφρονος. ἦ τοι Ὀδυσσεὺς

17ἦλθε μετὰ χρεῖος, τό ῥά οἱ πᾶς δῆμος ὄφελλε·

18μῆλα γὰρ ἐξ Ἰθάκης Μεσσήνιοι ἄνδρες ἄειραν

19νηυσὶ πολυκλήϊσι τριηκόσιʼ ἠδὲ νομῆας.

20τῶν ἕνεκʼ ἐξεσίην πολλὴν ὁδὸν ἦλθεν Ὀδυσσεὺς

21παιδνὸς ἐών· πρὸ γὰρ ἧκε πατὴρ ἄλλοι τε γέροντες.

22Ἴφιτος αὖθʼ ἵππους διζήμενος, αἵ οἱ ὄλοντο

23δώδεκα θήλειαι, ὑπὸ δʼ ἡμίονοι ταλαεργοί·

24αἳ δή οἱ καὶ ἔπειτα φόνος καὶ μοῖρα γένοντο,

25ἐπεὶ δὴ Διὸς υἱὸν ἀφίκετο καρτερόθυμον,

26φῶθʼ Ἡρακλῆα, μεγάλων ἐπιίστορα ἔργων,

27ὅς μιν ξεῖνον ἐόντα κατέκτανεν ᾧ ἐνὶ οἴκῳ,

28σχέτλιος, οὐδὲ θεῶν ὄπιν ᾐδέσατʼ οὐδὲ τράπεζαν,

29τὴν ἥν οἱ παρέθηκεν· ἔπειτα δὲ πέφνε καὶ αὐτόν,

30ἵππους δʼ αὐτὸς ἔχε κρατερώνυχας ἐν μεγάροισι.

31τὰς ἐρέων Ὀδυσῆϊ συνήντετο, δῶκε δὲ τόξον,

32τὸ πρὶν μέν ῥʼ ἐφόρει μέγας Εὔρυτος, αὐτὰρ ὁ παιδὶ

33κάλλιπʼ ἀποθνῄσκων ἐν δώμασιν ὑψηλοῖσι.

34τῷ δʼ Ὀδυσεὺς ξίφος ὀξὺ καὶ ἄλκιμον ἔγχος ἔδωκεν,

35ἀρχὴν ξεινοσύνης προσκηδέος· οὐδὲ τραπέζῃ

36γνώτην ἀλλήλων· πρὶν γὰρ Διὸς υἱὸς ἔπεφνεν

37Ἴφιτον Εὐρυτίδην, ἐπιείκελον ἀθανάτοισιν,

38ὅς οἱ τόξον ἔδωκε. τὸ δʼ οὔ ποτε δῖος Ὀδυσσεὺς

39ἐρχόμενος πόλεμόνδε μελαινάων ἐπὶ νηῶν

40ᾑρεῖτʼ, ἀλλʼ αὐτοῦ μνῆμα ξείνοιο φίλοιο

41κέσκετʼ ἐνὶ μεγάροισι, φόρει δέ μιν ἧς ἐπὶ γαίης.

42ἡ δʼ ὅτε δὴ θάλαμον τὸν ἀφίκετο δῖα γυναικῶν

43οὐδόν τε δρύϊνον προσεβήσετο, τόν ποτε τέκτων

44ξέσσεν ἐπισταμένως καὶ ἐπὶ στάθμην ἴθυνεν,

45ἐν δὲ σταθμοὺς ἄρσε, θύρας δʼ ἐπέθηκε φαεινάς,

46αὐτίκʼ ἄρʼ ἥ γʼ ἱμάντα θοῶς ἀπέλυσε κορώνης,

47ἐν δὲ κληῗδʼ ἧκε, θυρέων δʼ ἀνέκοπτεν ὀχῆας

48ἄντα τιτυσκομένη· τὰ δʼ ἀνέβραχεν ἠΰτε ταῦρος

49βοσκόμενος λειμῶνι· τόσʼ ἔβραχε καλὰ θύρετρα

50πληγέντα κληΐδι, πετάσθησαν δέ οἱ ὦκα.

51ἡ δʼ ἄρʼ ἐφʼ ὑψηλῆς σανίδος βῆ· ἔνθα δὲ χηλοὶ

52ἕστασαν, ἐν δʼ ἄρα τῇσι θυώδεα εἵματʼ ἔκειτο.

53ἔνθεν ὀρεξαμένη ἀπὸ πασσάλου αἴνυτο τόξον

54αὐτῷ γωρυτῷ, ὅς οἱ περίκειτο φαεινός.

55ἑζομένη δὲ κατʼ αὖθι, φίλοις ἐπὶ γούνασι θεῖσα,

56κλαῖε μάλα λιγέως, ἐκ δʼ ᾕρεε τόξον ἄνακτος.

57ἡ δʼ ἐπεὶ οὖν τάρφθη πολυδακρύτοιο γόοιο,

58βῆ ῥʼ ἴμεναι μέγαρόνδε μετὰ μνηστῆρας ἀγαυοὺς

59τόξον ἔχουσʼ ἐν χειρὶ παλίντονον ἠδὲ φαρέτρην

60ἰοδόκον· πολλοὶ δʼ ἔνεσαν στονόεντες ὀϊστοί.

61τῇ δʼ ἄρʼ ἅμʼ ἀμφίπολοι φέρον ὄγκιον, ἔνθα σίδηρος

62κεῖτο πολὺς καὶ χαλκός, ἀέθλια τοῖο ἄνακτος.

63ἡ δʼ ὅτε δὴ μνηστῆρας ἀφίκετο δῖα γυναικῶν,

64στῆ ῥα παρὰ σταθμὸν τέγεος πύκα ποιητοῖο,

65ἄντα παρειάων σχομένη λιπαρὰ κρήδεμνα.

66ἀμφίπολος δʼ ἄρα οἱ κεδνὴ ἑκάτερθε παρέστη.

67αὐτίκα δὲ μνηστῆρσι μετηύδα καὶ φάτο μῦθον·

68κέκλυτέ μευ, μνηστῆρες ἀγήνορες, οἳ τόδε δῶμα

69ἐχράετʼ ἐσθιέμεν καὶ πινέμεν ἐμμενὲς αἰεὶ

70ἀνδρὸς ἀποιχομένοιο πολὺν χρόνον· οὐδέ τινʼ ἄλλην

71μύθου ποιήσασθαι ἐπισχεσίην ἐδύνασθε,

72ἀλλʼ ἐμὲ ἱέμενοι γῆμαι θέσθαι τε γυναῖκα.

73ἀλλʼ ἄγετε, μνηστῆρες, ἐπεὶ τόδε φαίνετʼ ἄεθλον.

74θήσω γὰρ μέγα τόξον Ὀδυσσῆος θείοιο·

75ὃς δέ κε ῥηΐτατʼ ἐντανύσῃ βιὸν ἐν παλάμῃσι

76καὶ διοϊστεύσῃ πελέκεων δυοκαίδεκα πάντων,

77τῷ κεν ἅμʼ ἑσποίμην, νοσφισσαμένη τόδε δῶμα

78κουρίδιον, μάλα καλόν, ἐνίπλειον βιότοιο,

79τοῦ ποτὲ μεμνήσεσθαι ὀΐομαι ἔν περ ὀνείρῳ.

80ὣς φάτο, καί ῥʼ Εὔμαιον ἀνώγει, δῖον ὑφορβόν,

81τόξον μνηστήρεσσι θέμεν πολιόν τε σίδηρον.

82δακρύσας δʼ Εὔμαιος ἐδέξατο καὶ κατέθηκε·

83κλαῖε δὲ βουκόλος ἄλλοθʼ, ἐπεὶ ἴδε τόξον ἄνακτος.

84Ἀντίνοος δʼ ἐνένιπεν ἔπος τʼ ἔφατʼ ἔκ τʼ ὀνόμαζε·

85νήπιοι ἀγροιῶται, ἐφημέρια φρονέοντες,

86ἆ δειλώ, τί νυ δάκρυ κατείβετον ἠδὲ γυναικὶ

87θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν ὀρίνετον; ᾗ τε καὶ ἄλλως

88κεῖται ἐν ἄλγεσι θυμός, ἐπεὶ φίλον ὤλεσʼ ἀκοίτην.

89ἀλλʼ ἀκέων δαίνυσθε καθήμενοι, ἠὲ θύραζε

90κλαίετον ἐξελθόντε, κατʼ αὐτόθι τόξα λιπόντε,

91μνηστήρεσσιν ἄεθλον ἀάατον· οὐ γὰρ ὀΐω

92ῥηϊδίως τόδε τόξον ἐΰξοον ἐντανύεσθαι.

93οὐ γάρ τις μέτα τοῖος ἀνὴρ ἐν τοίσδεσι πᾶσιν

94οἷος Ὀδυσσεὺς…

95κ…