Ὀδύσσεια

Book 4

1οἱ δʼ ἷξον κοίλην Λακεδαίμονα κητώεσσαν,

2πρὸς δʼ ἄρα δώματʼ ἔλων Μενελάου κυδαλίμοιο.

3τὸν δʼ εὗρον δαινύντα γάμον πολλοῖσιν ἔτῃσιν

4υἱέος ἠδὲ θυγατρὸς ἀμύμονος ᾧ ἐνὶ οἴκῳ.

5τὴν μὲν Ἀχιλλῆος ῥηξήνορος υἱέι πέμπεν·

6ἐν Τροίῃ γὰρ πρῶτον ὑπέσχετο καὶ κατένευσε

7δωσέμεναι, τοῖσιν δὲ θεοὶ γάμον ἐξετέλειον.

8τὴν ἄρʼ ὅ γʼ ἔνθʼ ἵπποισι καὶ ἅρμασι πέμπε νέεσθαι

9Μυρμιδόνων προτὶ ἄστυ περικλυτόν, οἷσιν ἄνασσεν.

10υἱέι δὲ Σπάρτηθεν Ἀλέκτορος ἤγετο κούρην,

11ὅς οἱ τηλύγετος γένετο κρατερὸς Μεγαπένθης

12ἐκ δούλης· Ἑλένῃ δὲ θεοὶ γόνον οὐκέτʼ ἔφαινον,

13ἐπεὶ δὴ τὸ πρῶτον ἐγείνατο παῖδʼ ἐρατεινήν,

14Ἑρμιόνην, ἣ εἶδος ἔχε χρυσέης Ἀφροδίτης.

15ὣς οἱ μὲν δαίνυντο καθʼ ὑψερεφὲς μέγα δῶμα

16γείτονες ἠδὲ ἔται Μενελάου κυδαλίμοιο,

17τερπόμενοι· μετὰ δέ σφιν ἐμέλπετο θεῖος ἀοιδὸς

18φορμίζων, δοιὼ δὲ κυβιστητῆρε κατʼ αὐτούς,

19μολπῆς ἐξάρχοντος, ἐδίνευον κατὰ μέσσους.

20τὼ δʼ αὖτʼ ἐν προθύροισι δόμων αὐτώ τε καὶ ἵππω,

21Τηλέμαχός θʼ ἥρως καὶ Νέστορος ἀγλαὸς υἱός,

22στῆσαν· ὁ δὲ προμολὼν ἴδετο κρείων Ἐτεωνεύς,

23ὀτρηρὸς θεράπων Μενελάου κυδαλίμοιο,

24βῆ δʼ ἴμεν ἀγγελέων διὰ δώματα ποιμένι λαῶν,

25ἀγχοῦ δʼ ἱστάμενος ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·

26ξείνω δή τινε τώδε, διοτρεφὲς ὦ Μενέλαε,

27ἄνδρε δύω, γενεῇ δὲ Διὸς μεγάλοιο ἔικτον.

28ἀλλʼ εἴπʼ, ἤ σφωιν καταλύσομεν ὠκέας ἵππους,

29ἦ ἄλλον πέμπωμεν ἱκανέμεν, ὅς κε φιλήσῃ.

30τὸν δὲ μέγʼ ὀχθήσας προσέφη ξανθὸς Μενέλαος·

31οὐ μὲν νήπιος ἦσθα, Βοηθοΐδη Ἐτεωνεῦ,

32τὸ πρίν· ἀτὰρ μὲν νῦν γε πάϊς ὣς νήπια βάζεις.

33ἦ μὲν δὴ νῶι ξεινήια πολλὰ φαγόντε

34ἄλλων ἀνθρώπων δεῦρʼ ἱκόμεθʼ, αἴ κέ ποθι Ζεὺς

35ἐξοπίσω περ παύσῃ ὀιζύος. ἀλλὰ λύʼ ἵππους

36ξείνων, ἐς δʼ αὐτοὺς προτέρω ἄγε θοινηθῆναι.

37ὣς φάθʼ, ὁ δὲ μεγάροιο διέσσυτο, κέκλετο δʼ ἄλλους

38ὀτρηροὺς θεράποντας ἅμα σπέσθαι ἑοῖ αὐτῷ.

39οἱ δʼ ἵππους μὲν λῦσαν ὑπὸ ζυγοῦ ἱδρώοντας,

40καὶ τοὺς μὲν κατέδησαν ἐφʼ ἱππείῃσι κάπῃσι,

41πὰρ δʼ ἔβαλον ζειάς, ἀνὰ δὲ κρῖ λευκὸν ἔμιξαν,

42ἅρματα δʼ ἔκλιναν πρὸς ἐνώπια παμφανόωντα,

43αὐτοὺς δʼ εἰσῆγον θεῖον δόμον. οἱ δὲ ἰδόντες

44θαύμαζον κατὰ δῶμα διοτρεφέος βασιλῆος·

45ὥς τε γὰρ ἠελίου αἴγλη πέλεν ἠὲ σελήνης

46δῶμα καθʼ ὑψερεφὲς Μενελάου κυδαλίμοιο.

47αὐτὰρ ἐπεὶ τάρπησαν ὁρώμενοι ὀφθαλμοῖσιν,

48ἔς ῥʼ ἀσαμίνθους βάντες ἐυξέστας λούσαντο.

49τοὺς δʼ ἐπεὶ οὖν δμῳαὶ λοῦσαν καὶ χρῖσαν ἐλαίῳ,

50ἀμφὶ δʼ ἄρα χλαίνας οὔλας βάλον ἠδὲ χιτῶνας,

51ἔς ῥα θρόνους ἕζοντο παρʼ Ἀτρεΐδην Μενέλαον.

52χέρνιβα δʼ ἀμφίπολος προχόῳ ἐπέχευε φέρουσα

53καλῇ χρυσείῃ ὑπὲρ ἀργυρέοιο λέβητος,

54νίψασθαι· παρὰ δὲ ξεστὴν ἐτάνυσσε τράπεζαν.

55σῖτον δʼ αἰδοίη ταμίη παρέθηκε φέρουσα,

56εἴδατα πόλλʼ ἐπιθεῖσα, χαριζομένη παρεόντων.

57δαιτρὸς δὲ κρειῶν πίνακας παρέθηκεν ἀείρας

58παντοίων, παρὰ δέ σφι τίθει χρύσεια κύπελλα.

59τὼ καὶ δεικνύμενος προσέφη ξανθὸς Μενέλαος·

60σίτου θʼ ἅπτεσθον καὶ χαίρετον. αὐτὰρ ἔπειτα

61δείπνου πασσαμένω εἰρησόμεθʼ, οἵ τινές ἐστον

62ἀνδρῶν· οὐ γὰρ σφῷν γε γένος ἀπόλωλε τοκήων,

63ἀλλʼ ἀνδρῶν γένος ἐστὲ διοτρεφέων βασιλήων

64σκηπτούχων, ἐπεὶ οὔ κε κακοὶ τοιούσδε τέκοιεν.

65ὣς φάτο, καί σφιν νῶτα βοὸς παρὰ πίονα θῆκεν

66ὄπτʼ ἐν χερσὶν ἑλών, τά ῥά οἱ γέρα πάρθεσαν αὐτῷ.

67οἱ δʼ ἐπʼ ὀνείαθʼ ἑτοῖμα προκείμενα χεῖρας ἴαλλον.

68αὐτὰρ ἐπεὶ πόσιος καὶ ἐδητύος ἐξ ἔρον ἕντο,

69δὴ τότε Τηλέμαχος προσεφώνεε Νέστορος υἱόν,

70ἄγχι σχὼν κεφαλήν, ἵνα μὴ πευθοίαθʼ οἱ ἄλλοι·

71φράζεο, Νεστορίδη, τῷ ἐμῷ κεχαρισμένε θυμῷ,

72χαλκοῦ τε στεροπὴν κὰδ δώματα ἠχήεντα

73χρυσοῦ τʼ ἠλέκτρου τε καὶ ἀργύρου ἠδʼ ἐλέφαντος.

74Ζηνός που τοιήδε γʼ Ὀλυμπίου ἔνδοθεν αὐλή,

75ὅσσα τάδʼ ἄσπετα πολλά· σέβας μʼ ἔχει εἰσορόωντα.

76τοῦ δʼ ἀγορεύοντος ξύνετο ξανθὸς Μενέλαος,

77καί σφεας φωνήσας ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·

78τέκνα φίλʼ, ἦ τοι Ζηνὶ βροτῶν οὐκ ἄν τις ἐρίζοι·

79ἀθάνατοι γὰρ τοῦ γε δόμοι καὶ κτήματʼ ἔασιν·

80ἀνδρῶν δʼ ἤ κέν τίς μοι ἐρίσσεται, ἠὲ καὶ οὐκί,

81κτήμασιν. ἦ γὰρ πολλὰ παθὼν καὶ πόλλʼ ἐπαληθεὶς

82ἠγαγόμην ἐν νηυσὶ καὶ ὀγδοάτῳ ἔτει ἦλθον,

83Κύπρον Φοινίκην τε καὶ Αἰγυπτίους ἐπαληθείς,

84Αἰθίοπάς θʼ ἱκόμην καὶ Σιδονίους καὶ Ἐρεμβοὺς

85καὶ Λιβύην, ἵνα τʼ ἄρνες ἄφαρ κεραοὶ τελέθουσι.

86τρὶς γὰρ τίκτει μῆλα τελεσφόρον εἰς ἐνιαυτόν.

87ἔνθα μὲν οὔτε ἄναξ ἐπιδευὴς οὔτε τι ποιμὴν

88τυροῦ καὶ κρειῶν οὐδὲ γλυκεροῖο γάλακτος,

89ἀλλʼ αἰεὶ παρέχουσιν ἐπηετανὸν γάλα θῆσθαι.

90ἧος ἐγὼ περὶ κεῖνα πολὺν βίοτον συναγείρων

91ἠλώμην, τῆός μοι ἀδελφεὸν ἄλλος ἔπεφνεν

92λάθρῃ, ἀνωιστί, δόλῳ οὐλομένης ἀλόχοιο·

93ὣς οὔ τοι χαίρων τοῖσδε κτεάτεσσιν ἀνάσσω.

94καὶ…

95…